Özet:
11. Yargı Paketi taslağı: Mevcut durum, beklentiler ve 31 Temmuz 2023 öncesi suçlar için potansiyel erken tahliye düzenlemeleri.
Türkiye'nin gündeminde olan kapsamlı yargı reformu taslağı olan
11. Yargı Paketi (7573 Sayılı Kanun Tasarısı)
, halen Meclis'te görüşülmektedir. Bu paket taslağı; infaz hukukundan GSS borç affına, trafik cezalarından örgütlü suçlara kadar geniş bir alanı kapsayan potansiyel bir yasal düzenleme niteliğindedir. Kamuoyunda “Kısmi Af” olarak adlandırılan infaz indirimi taslağı ile yaklaşık 50.000 mahkuma tahliye yolu açılması beklenirken, “Çakar” kullanımı ve yasa dışı bahis gibi toplumsal huzuru bozan suçlarda cezaların fahiş oranda artırılması öngörülmektedir. İşte 11. Yargı Paketi taslağının tüm detayları:
1. Yeni İnfaz Düzenlemesi: 3 Yıl Erken Tahliye
Paketin can alıcı maddesi taslağı, infaz sürelerindeki iyileşme öngörmektedir. Bu düzenleme taslağı, cezaevlerindeki yoğunluğu azaltmayı ve 31 Temmuz 2023 öncesi suç işleyenlere bir şans tanımayı hedeflemektedir.
1.1. Tahliye Şartları
Tarih Kriteri:
Suçun
31. Temmuz 2023 ve öncesinde
işlenmiş olması gerekir.
İndirim Miktarı:
Kapalı cezaevinden açık cezaevine geçiş ve açık cezaevinden denetimli serbestliğe ayrılma süresi toplamda
3. YIL
erkene çekilmesi öngörülmektedir.
Müddetname Güncellemesi:
Bu düzenleme ile örneğin 2029 yılında tahliye olması gereken bir kişi, iyi hal puanı yeterliyse 2026 yılı başında özgürlüğüne kavuşabilir.
1.2. Kapsam Dışı Bırakılan Suçlar (İstisnalar)
Toplum vicdanını yaralayan şu suçlar bu “3 yıllık erken tahliye” hakkından yararlanamaz:
Cinsel Suçlar:
(İstismar, saldırı, taciz).
Kasten Öldürme:
(Kadına karşı şiddet, eşe, çocuklara, alt/üst soya yönelik cinayetler).
Uyuşturucu Ticareti:
(TCK 188 kapsamındaki imal ve ticaret).
Terör Suçları:
(Örgüt üyeliği, yöneticiliği ve terör eylemleri).
Deprem Suçları:
(6 Şubat 2023 depreminde bina yıkımından sorumlu müteahhit ve teknik personel).
2. GSS Borç Affı 2026
Milyonlarca gencin ve işsizin kabusu olan Genel Sağlık Sigortası (GSS) borçları için "temiz sayfa" açılması öngörülmektedir.
Silinen Borçlar:
1. Ocak 2016 tarihinden önceki döneme ait tüm GSS prim borçları, gecikme faizleri ve zamları
kayıtsız şartsız silinmesi öngörülmektedir.
Otomatik İşlem:
Borçların silinmesi için vergi dairesine veya SGK'ya gitmeye gerek olmayacaktır; borçlar e-Devlet sisteminden otomatik olarak düşülecektir.
3. Caydırıcılığı Artırılan Cezalar
Yargı Paketi taslağı sadece indirim değil, belirli alanlarda sertleşme de getirmeyi öngörmektedir:
3.1. Yetkisiz Çakar Kullanımı (96.000 TL)
Vatandaşların trafikte en çok şikayet ettiği konulardan biri olan “Yetkisiz Çakar/Siren” kullanımı için cezaların astronomik bir seviyeye çekilmesi öngörülmektedir.
Yeni Ceza:
6.439. TL'den
96.000. TL'ye
yükseltilmesi öngörülmektedir.
Tekrarda:
Ceza katlanarak artacak ve araca süresiz el konularak trafikten men edilecektir.
3.2. Örgütlü Suçlar (TCK 220)
Suç örgütü kurma ve yönetme cezalarının alt sınırı
4. yıldan 5 yıla
çıkarılabilir. Bu değişiklik, suç örgütü liderlerinin "tutuksuz yargılanma" ihtimalini ortadan kaldırabilir.
3.3. Yasa Dışı Bahis
İnternet üzerinden yasa dışı bahis oynayanlara verilen idari para cezaları 5 katına çıkarılırken, oynatanlara verilen hapis cezalarında infaz oranları ağırlaştırılmıştır.
4. Mahkeme Görev ve Yetki Değişiklikleri
Dolandırıcılık Suçları:
Nitelikli dolandırıcılık (TCK 158) dosyalarında görevli mahkemelerdeki karmaşa giderilmiştir. Çoğu bilişim dolandırıcılığı dosyası daha hızlı karar alınabilmesi için teknik olarak yeniden sınıflandırılmıştır.
Basit Yargılama Sınırı:
Basit yargılama usulünün uygulanabileceği suçlarda kapsam genişletilerek mahkemelerin iş yükü azaltılmıştır. Sıkça Sorulan Sorular (FAQ) Düzenlemeden yararlanıp tahliye olmak için dilekçe vermeli miyiz? Kural olarak cezaevi idaresi (Gözlem Kurulu) dosyaları resen (kendiliğinden) inceler. Ancak infaz hesaplama karmaşık bir süreçtir. Hatalı bir hesaplama ile özgürlüğünüzden mahrum kalmamak için avukatınız aracılığıyla infaz savcılığına “Müddetname Düzenleme” dilekçesi vermeniz süreci hızlandırır. Uyuşturucu kullanma suçundan yatanlar tahliye olabilir mi? Evet. “Uyuşturucu Madde Ticareti (TCK 188)” kapsam dışıdır ancak “Kullanmak İçin Bulundurma (TCK 191)” suçu indirim kapsamındadır. Bu suçtan yatan mahkumlar 3 yıllık indirimden yararlanabilir. GSS borcumun 2016 öncesini sildiler ama sonrası duruyor? Evet, mevcut yasa 2016 öncesini tamamen sildi. 2016 sonrası borçlar için muhtemelen yeni bir “Yapılandırma” paketi ilerleyen aylarda gündeme gelecektir. Denetimli serbestlikteyken imza atanlar yararlanabilir mi? Kesinlikle. Eğer 31 Temmuz 2023 öncesi bir suçtan dolayı denetimli serbestlikteyseniz, bu 3 yıllık indirim “Denetim Sürenizden” düşülebilir; böylece her gün imza ATM veya seminere gitme yükümlülüğünüz aniden sona erebilir.
31. Temmuz 2023’ten sonra işlenen suçlara hiçbir indirim yok mu?
Bu paket özelinde hayır. Söz konusu tarih bir milat olarak belirlenmiştir. Bu tarihten sonra işlenen suçlarda genel infaz rejimleri (1/2 veya 2/3 oranları) uygulanmaya devam eder. Sonuç: Hukuki Analiz ve Başvuru Yargı Paketi, binlerce aile için bir umut kapısı olsa da, istisnaları ve teknik detayları ile “İnfaz Hukuku” uzmanlığı gerektiren bir düzenlemedir. Hangi suçun hangi tarihte işlendiği, hükmün ne zaman kesinleştiği ve adli sicil kaydındaki (tekerrür) durum mahkumiyet süresini doğrudan etkiler. Özgürlüğe giden yolda 1 günlük bir fark dahi milyar değerindedir. Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her somut olay kendine özgüdür. Kişisel durumunuz için mutlaka bir avukata danışınız.