Özet:
Rekabet soruşturmasında uzlaşma başvurusu nasıl yapılır? %25 indirim ve taahhüt ile ceza almadan dosya kapatma. 2026 De Minimis kuralı. Rekabet Kurumu bir ihlal tespit ederse, şirketin yıllık cirosunun %10’una kadar ceza kesebilir. Milyar dolarlık şirketler için bu “iflas” demektir. Ancak hukuk, her zaman bir çıkış kapısı bırakır. 2026 yılında şirketlerin önünde 3 kritik “Acil Çıkış” butonu vardır: Uzlaşma, Taahhüt ve Pişmanlık.
1. Ceza Nasıl Hesaplanır?
Ceza kafadan atılmaz. Matematiksel bir formülü vardır:
Taban Oran:
İhlalin ağırlığına göre cironun %0.5’i ile %3’ü arası bir oran belirlenir. (Kartelse %2’den başlar).
Süre Artırımı:
İhlal 1 yıldan uzun sürdüyse ceza artırılır. (Örn: 5 yıl sürdüyse %50 artar).
Tekerrür:
Şirket daha önce de ceza aldıysa ceza 2 katına çıkar.
Sonuç:
Çıkan rakam, cironun %10’unu geçemez.
2026. Dip Notu:
En küçük ihlalde bile (Örn: Bilgi vermeme) maktu para cezası alt sınırı yaklaşık
180.000. TL
’dir.
2. Çıkış Yolu 1: Uzlaşma (Settlement)
“Tamam suçluyuz, anlaşalım, dosyayı kapatalım” demektir.
Avantajı:
Cezada %25 İndirim alırsınız.
Süreç:
Soruşturma raporu tebliğ edilene kadar başvurulabilir. Süreç çok hızlı biter, aylar süren soruşturma stresi biter.
Şart:
İhlali kabul ettiğinize dair beyan vermeniz gerekir. (Bu beyan tazminat davalarında aleyhinize kullanılabilir).
3. Çıkış Yolu 2: Taahhüt (Commitment)
“Bir hata yaptık ama söz veriyoruz düzelteceğiz” demektir. (Sadece kartel dışındaki ihlallerde, örn: Hakim durum veya dikey anlaşmalarda geçerlidir).
Avantajı:
Kabul edilirse HİÇ CEZA ALMAZSINIZ. Dosya kapanır.
Örnek:
Bayilerinize “Başka marka satamazsın” dediniz. Kurul soruşturma açtı. Hemen “Sözleşmeyi değiştiriyorum, artık satabilirler” diye taahhüt verirseniz, ceza almadan kurtulursunuz.
4. Çıkış Yolu 3: Pişmanlık (Leniency)
Sadece Kartel suçları içindir. Kartel gizli olduğu için Kurul “ispiyonlayana” ödül verir.
İlk İtirafçı:
%100 Muafiyet (0 TL Ceza).
İkinci İtirafçı:
%25-%50 İndirim. Bu başvuru, Kurul henüz delil bulmadan yapılmalıdır (Baskından önce).
5. De Minimis (Hissedilmeyen Etki)
Eğer pazar payınız çok düşükse (Rakipler arası %10, dikey ilişkide %15 altı), Rekabet Kurumu, “Pazar üzerindeki etkisi çok az” diyerek soruşturma açmayabilir.
İstisna:
“Fiyat Tespiti” (Açık Kartel) asla De Minimis kapsamına girmez. Küçük de olsanız ceza alırsınız.
6. Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Uzlaşma başvurusu reddedilebilir mi? Evet. Eğer Kurul, sunulan uzlaşma metnini veya ihlal kabulünü samimi bulmazsa reddedebilir. Bu durumda soruşturma kaldığı yerden devam eder. Ceza şirkete mi, patrona mı kesilir? Asıl ceza şirkete (Tüzel Kişiliğe) kesilir. Ancak ihlalde imzası olan yöneticilere veya çalışanlara da şirkete kesilen cezanın %5’i kadar şahsi para cezası verilebilir. Cezayı ödeyince konu kapanır mı? Rekabet açısından kapanır. Ancak zarar gören rakipler veya tüketiciler, size ayrıca “3 Kat Tazminat Davası” (Borçlar Kanunu) açabilirler. Taahhüt verdim ama tutmadım, ne olur? Felaket olur. Taahhüde uyulmazsa, hem ertelenen ana soruşturma cezası uygulanır hem de “yanıltma” nedeniyle ekstra ceza kesilir.
7. Sonuç: Doğru Strateji Hayat Kurtarır
Soruşturma başladığında “Reddetmek” tek seçenek değildir. Bazen “Taahhüt”, bazen “Uzlaşma” mekanizması değerlendirilebilir; uygulanabilecek yol dosyanın kapsamına ve güncel mevzuata göre belirlenir. Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her somut olay kendine özgüdür. Kişisel durumunuz için mutlaka bir avukata danışınız.