Ana içeriğe geç

Hukuk Sözlüğü

Sık Kullanılan Hukuki Terimler ve Açıklamaları

A

Adli Yardım
Maddi durumu yetersiz kişilerin mahkeme masraflarından muaf tutulması. Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre düzenlenir.
Anayasa
Devletin temel düzenini ve vatandaşların temel haklarını düzenleyen en üst hukuk kuralı. 1982 Anayasası'na göre.
Arabuluculuk
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın tarafsız bir üçüncü kişi yardımıyla çözülmesi. 6100 sayılı Arabuluculuk Kanunu'na tabi.

B

Bilirkişi
Teknik konularda mahkemeye görüş bildiren uzman kişi. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre atanır.
Borçlu
Bir edimi yerine getirmekle yükümlü olan taraf. Türk Borçlar Kanunu'nda düzenlenir.

C

Ceza
Suç işlenmesi nedeniyle verilen yaptırım. Türk Ceza Kanunu'nda türleri belirlenir.
Cezai Ehliyet
Bir kişinin cezai sorumluluğunu üstlenebilme kapasitesi. Türk Ceza Kanunu'na göre belirlenir.

D

Dava Ehliyeti
Delil
Bir iddianın doğruluğunu veya yanlışlığını ispat eden kanıt. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda düzenlenir.

E

Edim
Borçlunun alacaklıya karşı yerine getirmekle yükümlü olduğu davranış. Borçlar Kanunu'nda tanımlanır.

F

Feragat
Bir haktan kendi isteğiyle vazgeçme. Medeni Kanun ve Borçlar Kanunu'nda düzenlenir.

H

Haciz
Borçlunun mal ve haklarına el konulması işlemi. İcra ve İflas Kanunu'na göre yapılır.
Hukuki İşlem
Hukuki sonuç doğurmaya yönelik irade beyanı. Medeni Kanun'da temel prensipler belirlenir.

İ

İcra
Mahkeme kararlarının veya resmi belgelerin zorla yerine getirilmesi. İcra ve İflas Kanunu'na tabi.
İflas
Borçlunun mal varlığının yetersiz olması nedeniyle borçlarını ödeyememesi durumu. İcra ve İflas Kanunu'na göre.
İhtiyati Tedbir
Dava sonuçlanana kadar geçici koruma önlemi. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda düzenlenir.
İstinaf
İlk derece mahkemesi kararına karşı bölge adliye mahkemesine yapılan başvuru. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre.
İş Sözleşmesi
İşçi ile işveren arasında yapılan çalışma ilişkisini düzenleyen sözleşme. İş Kanunu'na göre.

K

Kabul
Bir irade beyanına olumlu yanıt verme; davada taleplerin kabulü. Borçlar Kanunu'nda düzenlenir.
Karar Düzeltme
Temyiz incelemesi sonucunda verilen karara itiraz yolu. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre.
Kesinleşme
Bir kararın artık itiraza tabi olmayan nihai halini alması. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda belirlenir.
Kusur
Hukuka aykırı davranışta bulunan kişinin sorumluluğunu oluşturan unsur. Borçlar Kanunu'nda tanımlanır.

M

Miras
Ölen kişinin mal varlığının yasal veya atanmış mirasçılara geçişi. Medeni Kanun'da düzenlenir.
Müdahil
Davada taraf olmayıp, menfaati gereği davaya katılan üçüncü kişi. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre.
Mülkiyet Hakkı
Kişinin mal üzerinde tam ve münhasır tasarruf yetkisi. Medeni Kanun'da düzenlenir.

N

Nafaka
Kanundan doğan bakım yükümlülüğü kapsamında yapılan düzenli ödeme. Medeni Kanun'da düzenlenir.

Ö

Ödeme Emri
Borçluya ödeme yapması için gönderilen resmi tebligat. İcra ve İflas Kanunu'na göre.

P

Protesto
Bir yükümlülüğün yerine getirilmediğini belgeleyen resmi işlem. Ticaret Kanunu'nda düzenlenir.

R

Rücu
Bir borcu ödeyen kişinin, asıl borçluya başvurması. Borçlar Kanunu'nda düzenlenir.

S

Savunma
Davalının davacının iddialarına karşı ileri sürdüğü beyanlar. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre.
Sözleşme
İki veya daha fazla tarafın karşılıklı irade beyanlarıyla bağlanması. Borçlar Kanunu'nda genel hükümler.

Ş

Şikayet
Suç işlendiğine dair yetkili makamlara yapılan başvuru. Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre.

T

Tahliye
Kiralanan yerin boşaltılması; tutuklu veya hükümlünün serbest bırakılması. İcra ve İflas Kanunu'na göre.
Tazminat
Zarara uğrayan tarafın zararının giderilmesi için ödenen bedel. Borçlar Kanunu'nda düzenlenir.
Tebligat
Resmi belgelerin usulüne uygun şekilde muhataba ulaştırılması. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre.
Temyiz
Bölge adliye mahkemesi kararına karşı Yargıtay'a yapılan başvuru. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre.
Ticaret Sicili
Tacirlerin ve ticaret şirketlerinin kayıt altına alındığı resmi defter. Ticaret Kanunu'na göre.
Tutuklama
Şüpheli veya sanığın cezaevi dışında bir yerde tutulması tedbiri. Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre.

V

Vasiyet
Kişinin ölümünden sonra mal varlığının dağıtımına ilişkin irade beyanı. Medeni Kanun'da düzenlenir.
Vekalet
Bir kişinin başka bir kişi adına hukuki işlemler yapma yetkisi. Medeni Kanun'da düzenlenir.
Vergi
Devlet gelirlerinin sağlanması için vatandaşlardan alınan zorunlu katkı. Vergi Kanunları'na göre.

Y

Yargıç
Uyuşmazlıkları çözümleyen ve karar veren yetkili kişi. Hakimler ve Savcılar Kanunu'na göre.
Yargılama
Mahkeme önünde uyuşmazlığın çözümlenmesi süreci. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre.

Z

Zamanaşımı
Belirli bir süre geçmesiyle hakkın talep edilemez hale gelmesi. Medeni Kanun ve Borçlar Kanunu'nda düzenlenir.
Zorunlu Avukatlık
Bazı durumlarda avukat tutulmasının zorunlu olması. Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre.

Hukuki Danışmanlık

Hukuki terimleri anlamak yeterli değil mi? Avukatlık desteği için bizimle iletişime geçin.

İletişime Geç